Word lid
Tekst: Ronald van Riel
Naar aanleiding van het opwerken van Defensie richting Hoofdtaak 1, kunnen er in de praktijk vragen opkomen over de invulling van de functie van preventiemedewerker. In een eerder artikel uit 2020 (‘De preventiemedewerker en de rol van de medezeggenschap’) zijn wij al ingegaan op de positionering van deze functionaris en de rol van de medezeggenschap daarbij. Sindsdien blijft de praktijk echter vragen oproepen, vooral over de concrete invulling van deze functie binnen de organisatie.
De preventiemedewerker heeft binnen Defensie een duidelijke en belangrijke rol als het gaat om het bevorderen van veilige en gezonde arbeidsomstandigheden. Deze rol vloeit voort uit de Arbeidsomstandighedenwet, waarin is vastgelegd dat de werkgever zich moet laten bijstaan door deskundige medewerkers op het gebied van arbeidsomstandigheden. Dit geldt onverminderd.
De preventiemedewerker ondersteunt bij het opstellen en uitvoeren van Risico-Inventarisatie en -Evaluaties (RI&E). Daarnaast werkt hij of zij nauw samen met het Hoofd Diensteenheid (HDE), arbodeskundigen en de medezeggenschap om maatregelen te ontwikkelen en te implementeren die bijdragen aan een veiligere werkomgeving. Ook levert de preventiemedewerker een actieve bijdrage aan de uitvoering van deze maatregelen en ziet hij of zij toe op de praktische toepasbaarheid daarvan binnen de eenheid.
Defensie oefent en bereidt zich op dit moment vooral voor op Hoofdtaak 1: de bescherming van het eigen en bondgenootschappelijk grondgebied. Juist tussen inzetbaar zijn en veilig en gezond werken is de rol van de preventiemedewerker erg belangrijk. Veilig en gezond werken moet daarbij onderdeel blijven van de voorbereiding en uitvoering van de militaire taak.
Naast deze taken heeft de preventiemedewerker ook een belangrijke signalerende functie. Het tijdig herkennen van risico’s en knelpunten op de werkvloer en het hierover adviseren van de leidinggevende/commandant is absoluut noodzakelijk. Hierbij geldt dat de preventiemedewerker opereert in een omgeving waarin operationele belangen en veiligheid voortdurend tegen elkaar moeten worden afgewogen.
Wat betreft verantwoordelijkheden geldt dat de preventiemedewerker de werkgever ondersteunt bij het naleven van de geldende wet- en regelgeving op het gebied van arbeidsomstandigheden. Dit betekent niet dat de eindverantwoordelijkheid bij de preventiemedewerker ligt, maar wel dat van hem of haar een proactieve en deskundige bijdrage wordt verwacht.
Om deze rol goed te kunnen vervullen, beschikt de preventiemedewerker over bepaalde bevoegdheden. Zo heeft hij of zij toegang tot relevante informatie, kan werkplekken inspecteren en advies uitbrengen over noodzakelijke verbeteringen. In voorkomende gevallen kan de preventiemedewerker ook aandringen op het nemen van maatregelen wanneer sprake is van onveilige situaties.
Hiermee kunnen we concluderen dat de preventiemedewerker een cruciale schakel vormt binnen het arbobeleid van Defensie. De combinatie van adviserende, uitvoerende en signalerende taken maakt deze functie onmisbaar voor het waarborgen van de veiligheid en gezondheid van het personeel, zowel in de dagelijkse bedrijfsvoering als tijdens het opwerken en inzetten in het kader van de grondwettelijke taken, zoals Hoofdtaak 1.
